De motor van de Amerikaanse economie hapert. De detailhandelsverkopen in de Verenigde Staten daalden in juli met 0,6 procent ten opzichte van juni, terwijl economen juist op een lichte stijging van ongeveer 0,1 procent hadden gerekend. Dat was een fors negatieve verrassing, en Wall Street reageerde met een stap terug van de recordstanden. De S&P 500 sloot vrijdag 0,2 procent lager op 7.785,76 punten, een dag na een nieuw record. De Dow Jones-index verloor eveneens 0,2 procent tot 53.732,41 punten en de Nasdaq Composite zakte 0,3 procent tot 26.729,16 punten. Toch is het beeld niet eenduidig negatief: ondanks de mindere slotdag boekten de indices hun derde winstweek op rij.
Een consument die op de rem trapt
Het cijfer over de detailhandel is belangrijk omdat de consumentenbestedingen het grootste deel van de Amerikaanse economie dragen. Een daling van 0,6 procent klinkt bescheiden, maar tegenover een verwachte stijging is het een verschil van 0,7 procentpunt met wat de markt had ingeprijsd. Ook zonder de grillige autoverkopen bleef er weinig van over: exclusief auto's daalden de verkopen met 0,3 procent, waar analisten juist op een plus van 0,2 procent hadden gerekend.
Onder de motorkap valt op waar de zwakte zat. De autohandel leverde met een min van 1,8 procent de scherpste terugval onder de grote categorieën, en de onlineverkopen zakten 2,2 procent ten opzichte van juni. Op jaarbasis lagen de totale verkopen met 763,6 miljard dollar nog wel 5,0 procent hoger dan een jaar eerder, dus van een instorting is geen sprake. Wat de cijfers vooral tonen is een consument die na de sterke voorjaarsmaanden een pas op de plaats maakt.
Sentiment zakt weg, inflatievrees blijft
Alsof het retailcijfer nog niet genoeg was, kwam later op de dag een tweede tegenvaller binnen. Het voorlopige consumentensentiment van de Universiteit van Michigan zakte in augustus naar 51,0, een duidelijke daling ten opzichte van 55,2 in juli en ruim onder de 54,5 waar economen op hadden gerekend. Daarmee kwam er een einde aan twee maanden van herstel. Vooral oudere consumenten, huishoudens met lagere inkomens en mensen zonder hogere opleiding werden somberder, precies de groepen die het meest kwetsbaar zijn voor een uitholling van hun koopkracht.
De reden voor die somberheid zit deels in de inflatieverwachtingen. De verwachte inflatie op één jaar liep licht op naar 4,3 procent, en de langetermijnverwachting bleef voor de derde maand op rij op 3,3 procent staan. Dat is de spagaat waar de markt nu in zit: de bestedingen koelen af, maar de zorgen over prijzen verdwijnen niet. Voor de Federal Reserve is dat een lastig plaatje, al haalde de combinatie van zwakkere data volgens strategen wel de druk van een mogelijke renteverhoging in september af.
Techzwakte drukt, energie en grondstoffen houden stand
Op sectorniveau was het beeld gemengd. Energie- en basismaterialenaandelen eindigden als de sterkste groepen van de dag, terwijl technologie en de gezondheidszorg juist op de indices drukten. De grootste blikvanger was Broadcom, dat ruim 6 procent verloor nadat analisten van Bank of America vraagtekens plaatsten bij de omvangrijke schuldfinanciering rond de chipmaker en waarschuwden voor honderden miljarden dollars aan mogelijke uitgifte in de komende jaren. Het liet zien hoe gevoelig de dure AI-namen inmiddels reageren op de kleinste twijfel over de financiering achter de groei.
Voor de Nederlandse particuliere belegger die vooral in brede indexfondsen of Amerikaanse aandelen zit, is dit een nuttige herinnering. Een enkele slotdag in het rood zegt weinig, maar de opeenstapeling van signalen, een afkoelende consument, dalend vertrouwen en hardnekkige inflatievrees, tekent een economie die minder onbezorgd is dan de recordstanden suggereren. Tegelijk boekte de S&P 500 over de hele week nog altijd winst. Dat contrast tussen een zwakke dag en een sterke week is precies waarom losse koppen zo lastig te vertalen zijn naar een besluit.
De feiten op een rij
- S&P 500 sloot 0,2 procent lager op 7.785,76 punten, een dag na een record
- Dow Jones min 0,2 procent tot 53.732,41 punten; Nasdaq Composite min 0,3 procent tot 26.729,16 punten
- Ondanks de rode slotdag boekten de indices hun derde winstweek op rij
- Detailhandelsverkopen juli: min 0,6 procent m-o-m, tegenover een verwachte plus van 0,1 procent
- Exclusief auto's: min 0,3 procent, waar plus 0,2 procent werd verwacht
- Autohandel min 1,8 procent, onlineverkopen min 2,2 procent; op jaarbasis nog plus 5,0 procent (763,6 miljard dollar)
- Consumentensentiment (University of Michigan) voorlopig 51,0 in augustus, van 55,2 in juli en onder de verwachte 54,5
- Verwachte inflatie op één jaar liep op naar 4,3 procent; langetermijnverwachting bleef 3,3 procent
- Energie en basismaterialen sterkste sectoren; technologie en gezondheidszorg drukten. Broadcom min ruim 6 procent
De les: een dag is geen richting
Het is verleidelijk om een dag als deze te lezen als een keerpunt. Een zwak retailcijfer, een dalend vertrouwen en een record dat een dag eerder nog werd gezet, en het verhaal schrijft zichzelf: de consument haakt af, de rally is voorbij. Maar diezelfde week eindigde in de plus, voor de derde keer op rij. Wie op de slotdag van vrijdag zou hebben gehandeld, zou de bredere beweging van de week hebben gemist. Nieuws voelt urgent, maar zegt zelden wat de koers de komende weken doet.
Bovendien snijdt hetzelfde cijfer twee kanten op. Een afkoelende consument is slecht nieuws voor de bedrijfswinsten, maar het haalde tegelijk de angst voor een renteverhoging weg. De markt weet zelf nog niet welk verhaal dominant wordt. In zo'n situatie is het onderscheid tussen kortstondige ruis en een echte trend belangrijker dan de krantenkop, zoals eerder beschreven in markttiming versus positietiming.
Een vast en emotieloos systeem hoeft niet te raden of de consument nu echt inzakt of alleen even een pas op de plaats maakt. Het volgt per positie wat de data doet en reageert op de trend die zich daadwerkelijk aftekent, niet op de emotie van één handelsdag. Zo blijft een enkel cijfer een cijfer, en geen impulsieve beslissing.
Een dag is geen richting. Een zwak cijfer kan zowel de winsten raken als de rentevrees wegnemen; welk verhaal wint, weet de markt zelf nog niet. Het systeem volgt de trend in de koersen per positie, niet de emotie van één slotdag.
Dit artikel is bedoeld ter educatie en informatie en vormt geen persoonlijk beleggingsadvies. Beleggen brengt risico's met zich mee; in het verleden behaalde rendementen bieden geen garantie voor de toekomst. Genoemde koersen, standen, percentages en uitspraken zijn momentopnames uit openbare bronnen en bewegen gedurende de handelsdag.