Wall Street sloot de week vrijdag in mineur af. De brede S&P 500 verloor 1,01 procent en eindigde op 7.457,69 punten, terwijl de technologiezware Nasdaq Composite 1,4 procent inleverde tot 25.520,24. Het Dow Jones-gemiddelde zakte 406,55 punten, oftewel 0,77 procent, naar 52.146,42. Over de hele week geteld gingen de drie graadmeters allemaal lager: de S&P 500 met 1,6 procent, de Nasdaq met 2,9 procent en de Dow met 0,9 procent. De druk kwam vooral van twee kanten: de chipsector en een nieuwe oplaaiing van het conflict tussen de Verenigde Staten en Iran, die de olieprijs opjoeg.
Chips onder druk door een Chinese AI-doorbraak
De halfgeleiders kregen het vrijdag het zwaarst te verduren. De VanEck Semiconductor ETF (SMH), een graadmeter voor de sector, noteerde zijn derde weekdaling in vier weken en verloor over die periode bijna 9 procent. De aanleiding zat vroeg in de handelsdag: de Chinese start-up Moonshot AI presenteerde een nieuw model waarvan het bedrijf zegt dat het de kloof met de beste Amerikaanse aanbieders verkleint.
Voor beleggers raakt dat een gevoelige snaar. De hele chiprally van de afgelopen jaren rust op de aanname dat de vraag naar AI-rekenkracht blijft groeien en dat vooral Amerikaanse spelers de toon zetten. Een goedkoper, openbaar beschikbaar model uit China zet vraagtekens bij allebei die aannames.
"De nieuwste ontwikkeling is concurrentie van open-source-modellen uit China, die naar verluidt de prestaties van de toonaangevende modellen van Anthropic en OpenAI evenaren. Dat wakkert nieuwe zorgen aan over het hoge tempo van de technologie-uitgaven", zei Angelo Kourkafas, senior investment strategist bij Edward Jones.
'Rijping, geen breuk' in het AI-thema
Volgens Kourkafas zijn er bredere signalen dat het thema afkoelt. "We zien tekenen van vermoeidheid: de vraag van eindgebruikers naar AI wordt prijsgevoeliger en de markt begint bedrijven af te straffen die hun uitgaven te agressief opschroeven", zei hij. Toch ziet hij het niet als een keerpunt. "We beschouwen deze volatiliteit als een teken dat het AI-thema waarschijnlijk rijpt in plaats van breekt, wat een gezond onderdeel is van de manier waarop transformatieve investeringscycli zich ontwikkelen."
Netflix zakt ruim 7 procent
Naast de chips was Netflix vrijdag een van de grootste dalers. Het aandeel verloor ruim 7 procent nadat de vooruitzichten van het bedrijf de zorgen van beleggers over vertragende groei niet konden wegnemen.
Iran-escalatie jaagt de olieprijs op
De tweede grote factor achter de dalende beurzen zat in het Midden-Oosten. De verdere escalatie van de oorlog tussen de VS en Iran bleef in het vizier, en dat dreef de olieprijs op. De Amerikaanse WTI-olie steeg 4,5 procent en sloot op 82,49 dollar per vat. De internationale maatstaf Brent klom 4,6 procent naar 88,10 dollar per vat.
Koeweit meldde vrijdag dat Iran een elektriciteits- en waterontziltingsinstallatie had aangevallen. Het Amerikaanse Central Command liet in de nacht weten dat het de zesde avond op rij aanvallen had uitgevoerd op Iran, waarbij tientallen militaire doelen werden geraakt, waaronder logistieke infrastructuur en maritieme capaciteiten. Iraanse functionarissen claimden vrijdag op hun beurt Amerikaanse militairen in Syrië en Bahrein te hebben aangevallen, waarmee Teheran zijn aanvallen verder over het Midden-Oosten uitbreidt.
Het broze staakt-het-vuren van vorige maand is daarmee opnieuw gebroken, wat de energiestromen door de strategisch cruciale Straat van Hormuz weer verstoort. Door die zeestraat gaat doorgaans zo'n 20 procent van al het olietransport ter wereld. Het is hetzelfde patroon dat de markt deze zomer vaker zag rond de Straat van Hormuz en de olieprijs, en dat eerder deze week terugkeerde toen de VS een nieuwe golf aanvallen op Iran openden.
De jongste beweging in olie "gaat mensen doen schrikken, maar we zitten nog steeds precies rond het gemiddelde", zei David Wagner, hoofd aandelen bij Aptus Capital Advisors. Ondanks de hoge olieprijs blijft hij positief over de bredere markt. "Ik ben nog steeds bullish, maar er kan meer volatiliteit aankomen", aldus Wagner.
Niet al het nieuws was negatief: EchoStar naar 'strong buy'
Tegen de rode achtergrond stak één upgrade af. Raymond James verhoogde het advies voor EchoStar van 'market perform' naar 'strong buy' en tilde het koersdoel naar 115 dollar, wat een opwaarts potentieel van 25 procent impliceert ten opzichte van de slotkoers van vrijdag. Analist Ric Prentiss schreef dat de aanbieder van satellietcommunicatie tegen een flinke korting handelt. "ECHO handelt tegen een korting van 40 procent op onze volledige som-der-delen-waardering, wat volgens ons te ruim is, en we zien meerdere katalysatoren op korte termijn", aldus Prentiss. Het aandeel staat in 2026 15 procent lager en blijft daarmee achter bij de S&P 500.
De les: je reageert op de markt, je voorspelt hem niet
Twee totaal verschillende krachten, chips en olie, drukten vrijdag op dezelfde dag de koersen omlaag. Niemand kon een week geleden weten dat een Chinees AI-model de halfgeleiders zou raken, en niemand wist zeker dat het bestand met Iran opnieuw zou omslaan. Dat is precies het punt: de nieuwskop laat zich niet vooraf raden.
Wat zich wél laat volgen, is de reactie. Chips die corrigeren, olie die oploopt, een index die door zijn steun zakt. Een vast en emotieloos proces probeert de volgende krantenkop niet te voorspellen. Het kijkt naar wat de koers doet, rijdt mee met de trend die ontstaat en stapt uit zodra de regels dat zeggen. Zoals Kourkafas het zei, hoeft een correctie geen breuk te zijn. Voor een systeem dat de trend volgt, maakt dat onderscheid niet eens uit: het volgt de beweging, of die nu een gezonde afkoeling is of het begin van iets groters.
Je kunt de kop niet voorspellen. De trend die eruit voortkomt, kun je wel volgen.
Dat is het verschil tussen markttiming en positietiming: niet gokken op het volgende nieuws, maar reageren op wat de markt daadwerkelijk doet. De chipcorrectie van deze zomer liet eerder al zien hoe snel het sentiment in de sector kan draaien, in beide richtingen. En omdat zo'n systeem zowel long als short werkt, hoeft het niet bang te zijn voor de richting: valt de markt terug, dan is dat net zo goed een beweging om op in te spelen.
Dit artikel is bedoeld ter educatie en informatie en vormt geen persoonlijk beleggingsadvies. Beleggen brengt risico's met zich mee; in het verleden behaalde rendementen bieden geen garantie voor de toekomst. Genoemde koersen, standen, percentages en uitspraken zijn momentopnames uit openbare bronnen en bewegen gedurende de handelsdag.