De Europese Centrale Bank heeft de rente in de eurozone donderdag gehandhaafd op 2,5 procent, meldt NU.nl. Met die pauze geeft de centrale bank in Frankfurt zichzelf meer tijd om af te wachten wat de eerdere renteverhogingen doen met de economie. Het rentebesluit kreeg een opvallend gezelschap: dezelfde dag maakte ECB-president Christine Lagarde bekend dat ze haar functie volgend jaar al op 7 februari neerlegt, ruim voor het einde van haar termijn in oktober 2027.
Pauzeren na een reeks verhogingen
Een rentepauze is geen koerswijziging, maar een moment van afwachten. Renteverhogingen werken met vertraging door in leningen, hypotheken en investeringen van bedrijven. Door de rente nu op 2,5 procent te laten staan, kan de ECB zien hoe ver dat effect al is doorgedrongen voordat ze een volgende stap overweegt. Dat het besluit pauzeren is en geen verlaging, zegt wel iets: de centrale bank vindt het kennelijk te vroeg om de teugels te laten vieren.
De achtergrond is een eurozone waarin energie weer duur is. De Europese gasprijs ging deze week door de grens van 100 euro per megawattuur, het niveau van de crisis in 2022, zoals we beschreven in ons stuk over de gasprijs op het hoogste punt sinds de gascrisis. Dure energie duwt de inflatie omhoog en maakt het voor een centrale bank lastiger om de rente snel te verlagen. Aan de andere kant van de oceaan speelt dezelfde afweging, zoals in ons stuk over het rentebesluit van de Fed.
Lagarde stopt eerder dan gepland
Lagarde, 70 jaar, heeft haar vertrek laten weten aan de raad van bestuur en aan António Costa, de voorzitter van de Europese Raad. Haar termijn liep tot eind oktober 2027. Ze is sinds november 2019 president van de ECB. Eerder was ze de eerste vrouwelijke minister van Financiën van Frankrijk, en met haar benoeming werd ze ook de eerste vrouw aan het hoofd van de centrale bank. Vanaf haar eerste rentevergadering liet ze weten het anders te willen doen dan haar voorganger Mario Draghi. "Ik heb mijn eigen stijl. Ik zal mezelf zijn, en daarom waarschijnlijk anders", zei ze destijds, aldus de NOS.
Helemaal onverwacht kwam het vertrek niet. Lagarde gaf onlangs al hints dat ze haar termijn mogelijk niet zou uitdienen. Medewerkers van de ECB eisten vorige maand volgens het Franse persbureau AFP opheldering, omdat aanhoudende onzekerheid over het voorzitterschap het vertrouwen in de bank zou ondermijnen. Twee weken geleden meldde Reuters dat het World Economic Forum Lagarde wil binnenhalen; volgens bronnen zou ze al volgende maand tot voorzitter kunnen worden benoemd. Dat blijft voorlopig een bericht uit anonieme bronnen, geen bevestigd feit.
Voor beleggers is de vraag wie haar opvolgt belangrijker dan het vertrek zelf. Een nieuwe president kan een andere toon zetten in de rentevergaderingen. Zolang er geen naam is, valt daar weinig zinnigs over te zeggen.
Shell verdient aan de oorlog, Volkswagen zakt verder weg
Het bedrijfsnieuws van de dag liet zien hoe verschillend de omstandigheden uitpakken. Shell maakte het afgelopen kwartaal onder aan de streep 12,1 miljard dollar winst, meldt de NOS. Gecorrigeerd voor de hogere olieprijzen houdt het concern 10,8 miljard dollar nettowinst over, tegen 5,4 miljard dollar in dezelfde periode vorig jaar. Dat is een verdubbeling. De omzet kwam uit op bijna 93 miljard dollar. De oorlog in het Midden-Oosten speelt daarbij de hoofdrol: aangevallen raffinaderijen produceren minder, waardoor benzine en diesel duurder worden. Ook de omzet uit vloeibaar gas nam toe.
Bij Volkswagen is het beeld omgekeerd. De Duitse autofabrikant leed het afgelopen kwartaal 5,8 miljard euro verlies, na bijna 1,1 miljard euro verlies in dezelfde periode vorig jaar. De omzet daalde met 6,3 procent naar zo'n 75,3 miljard euro. Luxemerk Porsche schreef meer dan 6 miljard euro af, omdat het minder winst verwacht. Porsche verkoopt veel minder auto's in China door concurrentie van Chinese merken en wordt ook geraakt door Amerikaanse importheffingen op aluminium en staal. Van juli tot en met september leverde de groep bijna 1,9 miljoen voertuigen af, ruim 14 procent minder dan een jaar eerder.
ING snijdt in de zakenbank
Dichter bij huis kondigde ING aan dat het vanaf volgend jaar wereldwijd vierhonderd banen schrapt bij zijn zakenbank. Volgens het concern moet de reorganisatie een kostenbesparing van 75 miljoen euro per jaar opleveren, meldt NU.nl. Voor banken is het rentepeil een belangrijke factor in de verdiensten, en een rente die blijft staan geeft weinig extra wind in de rug. Eerder schreven we over de Nederlandse bankensector in ons stuk over de staat die zijn belang in ABN Amro afbouwt.
De feiten op een rij
- De ECB handhaaft de rente in de eurozone op 2,5 procent.
- De pauze geeft de centrale bank tijd om het effect van eerdere renteverhogingen af te wachten.
- Christine Lagarde stopt op 7 februari als ECB-president; haar termijn liep tot eind oktober 2027.
- Lagarde is sinds november 2019 president van de ECB.
- Shell houdt na correctie 10,8 miljard dollar nettowinst over, tegen 5,4 miljard dollar een jaar eerder.
- Volkswagen leed 5,8 miljard euro verlies; de omzet daalde 6,3 procent naar zo'n 75,3 miljard euro.
- Porsche schreef meer dan 6 miljard euro af.
- ING schrapt vierhonderd banen bij de zakenbank, goed voor 75 miljoen euro besparing per jaar.
De les: een rentebesluit is achtergrond, geen startschot
Een dag met een rentebesluit, een vertrekkende centralebankpresident en drie grote bedrijfsberichten voelt als een dag waarop iets moet gebeuren. Toch is de inhoud vooral achtergrond. De rente blijft gelijk, een opvolger is er nog niet, en de kwartaalcijfers van Shell en Volkswagen laten zien hoe één en dezelfde wereld voor het ene bedrijf een meevaller en voor het andere een tegenvaller is. Wie daar één richting voor de hele markt uit afleidt, maakt het zich te makkelijk. Ook bij het rentebesluit van de Fed in september bleek de kop minder te zeggen dan de reactie van de koersen daarna.
Het systeem scheidt daarom de ruis van het signaal. Wie bij de ECB de pen vasthoudt en wat zij morgen zegt, valt niet te voorspellen. Wat wel vast te stellen is, is hoe een koers zich gedraagt. Een vast en emotieloos systeem volgt per positie wat de koers daadwerkelijk doet, en laat een persconferentie in Frankfurt het handelen niet bepalen. Hoe rente en lange horizon samenhangen, kwam eerder ook aan bod in ons stuk over de dekkingsgraad van ABP.
Een rentepauze en een vertrekkende president veranderen de achtergrond, niet de regels. Het systeem volgt per positie de koers, niet de persconferentie.
Dit artikel is bedoeld ter educatie en informatie en vormt geen persoonlijk beleggingsadvies. Beleggen brengt risico's met zich mee; in het verleden behaalde rendementen bieden geen garantie voor de toekomst. Genoemde koersen, standen, percentages en uitspraken zijn momentopnames uit openbare bronnen en bewegen gedurende de handelsdag.